تعریف بیماری
هپاتیت – Hepatitis یک بیماری التهابی کبدی است. این بیماری معمولاً در اثر عفونت ویروسی ایجاد میشود، اما علل احتمالی دیگری نیز در ایجاد هپاتیت – Hepatitis نقش دارند. این موارد شامل هپاتیت خود ایمنی و انواع دیگر هپاتیت هستند که در نتیجه عوارض ثانویه داروها، سموم و الکل روی میدهند. هپاتیت خود ایمنی نوعی بیماری است که در نتیجه ی تولید پادتن توسط بدن علیه بافت کبد ایجاد می شود.
کبد در بخش فوقانی راست شکم قرار دارد. این ارگان در انجام بسیاری ازعملکردهای حیاتی مؤثر در متابولیسم بدن نقش دارد.
انواع بیماری
هپاتیت انواع مختلفی شامل A، B، C ،D و E دارد. هپاتیت C خطرناکترین نوع این ویروس است که روند آهستهای در تخریب کبد دارد اما به طور کامل آن را از پا درآورده و فرد را با مشکلات حادی مواجه میسازد. ۲۰ درصد از مبتلایان به بیماری مزمن کبدی ناشی از هپاتیت C، دچار سیروز کبدی میشوند. در بین انواع هپاتیت گونه A آن کمتر کشنده بوده و با روند درمانی آسانتری همراه است. اگرچه این نوع هپاتیت نیز به نوبه خود آسیبهای جدی به کبد وارد میسازد اما در مقایسه با آنچه در سایر انواع هپاتیت رخ میدهد از خطر کمتری برخوردار است.
هپاتیت B نیز تا ۸۵ درصد با بهبودی کامل همراه است. درواقع ۱۵ درصد از مبتلایان به هپاتیت B ممکن است به سیروز کبدی دچار شوند.
هپاتیت D بر خلاف باور عموم مردم حتی از ایدز نیز خطرناک تر است. عامل بروز آن ویروس RNA بوده و بیمارانی که دچار هپاتیت B هستند را تهدید میکند.
علائم بیماری
علائم و نشانه های هپاتیت – Hepatitis حاد به سرعت ظاهر می شوند. این علائم شامل موارد زیر هستند:
خستگی
علائم مشابه آنفولانزا
ادرار تیره
مدفوع کم رنگ
درد شکم
از دست دادن اشتها
کاهش وزن غیر قابل توضیح
پوست و چشم های زرد، که ممکن است علائم زردی باشند
هپاتیت – Hepatitis مزمن به آرامی روی میدهد، بنابراین ممکن است این علائم و نشانه ها بسیار خفیفتر از آنچه جدی گرفته شوند، باشد.
علت بیماری
مصرف زیاد الکل می تواند موجب آسیب کبدی و التهاب شود. گاهی اوقات به این حالت هپاتیت – Hepatitis الکلی نیز گفته می شود. الکل مستقیماً به سلول های کبد آسیب می رساند. این امر با گذشت زمان ممکن است باعث آسیب دائمی شده و منجر به نارسایی کبد و سیروز، ضخیم شدن و فیبروز شدن کبد شود.
سایر سمومی که بروز هپاتیت را در پی دارند شامل مصرف بیش از حد داروها و قرار گرفتن در معرض سموم میشوند.
در برخی موارد، سیستم ایمنی بدن به اشتباه کبد را به عنوان یک ماده مضر در نظر می گیرد و شروع به حمله به آن می کند. این بیماری منجر به ایجاد التهاب پیش رونده خفیف تا شدید شده و اغلب مانع از عملکرد کبد می شود. شیوع این بیماری در زنان سه برابر بیشتر از مردان است.
عوارض بیماری
بیماری مزمن کبد
سیروز
سرطان کبداختلالات خونریزی
ایجاد مایع در شکم، که به نام آسیت شناخته می شود
افزایش فشار خون وریدهای پورت که به کبد وارد می شوند، و به پرفشاری پورتال معروف است
نارسایی کلیه
انسفالوپاتی کبدی، که می تواند شامل خستگی، کاهش حافظه و کاهش توانایی های ذهنی ناشی از ایجاد سموم مانند آمونیاک که عملکرد مغز را تحت تأثیر قرار می دهند، باشد
کارسینوم کبدی، که نوعی سرطان کبد است
مرگ
تشخیص بیماری
چندین آزمایش برای تشخیص و بررسی هپاتیتهای مزمن ویروسی وجود دارد، سنجش میزان آنزیمهای کبدی از طریق انجام آزمایش خون، مقدار ویروس (PCR) از طریق انجام آزمایش خون که بر این اساس میتوان تصمیم گیری کرد که ویروس فعال است یا غیر فعال و فیبرو اسکن ازجمله این آزمایشات است.
اگر التهابی در نسج کبد ایجاد شده یا اینکه تخریب بافت کبد حاصل شود نیاز به نمونهبرداری از نسج کبد داریم، روش معمول برای تشخیص التهاب و شدت تخریب کبد نمونه برداری از بافت کبد با سوزنهای مخصوص تحت بیحسی موضعی است که این روش در کنار مزایای خود معایبی نیز دارد.
یکیاز جدیدترین و پیشرفتهترین تکنولوژیهای ارائه شده جهت تشخیص و اندازهگیری دقیق شدت فیبروز و سیروز کبدی و همچنین استئاتوز کبد، انجام تست فیبرواسکن است، فیبرواسکن در بررسی ضایعات ناشی از ابتلا به کبد چرب، هپاتیت B، C و… بسیار مؤثر است و با استفاده از امواج اولتراسوند میزان سختی کبد را اندازه گیری کرده و شدت فیبروز و سیروز کبدی را تشخیص میدهد.
(بر اساس صحبت های دکتر علی امیری فوق تخصص بیماریهای عفونی)
درمان بیماری
گزینه های درمانی بر اساس نوع هپاتیت، و حاد یا مزمن بودن آن مشخص می شوند.
پیشگیری بیماری
برای پیشگیری از این بیماری بهت است به رعایت بهداشت و استفاده از واکسن توجه شود.
