استرس و اضطراب مزمن میتوانند منجر به علائم متعددی مانند خستگی، بیخوابی و سردردهای مکرر شوند. متأسفانه، تنها تعداد کمی از افراد مبتلا، حمایت و درمان مناسب را برای بهبود سلامت روان و رفع علائم خود دریافت میکنند.
اگرچه آگاهی و دسترسی به منابع سلامت روان افزایش یافتهاند، اما هنوز هم طرز فکرهای نامطلوبی درمورد مشکلات سلامت روان وجود دارند و درنتیجه، بسیاری از افراد در سکوت رنج میبرند و تمایلی به درخواست کمک ندارند. این امر زمانی تشدید میشود که این چالشها، توانایی برقراری ارتباط را تحت تأثیر قرار میدهند.
سطوح قابل توجهی از استرس و اضطراب میتوانند اثرات منفی متعددی بر توانایی ما در استفاده از گفتار و زبان برای بیان افکار، احساسات، نیازها و ایدههایمان داشته باشند. گفتاردرمانی میتواند به کاهش این علائم، تقویت مهارتهای ارتباطی و افزایش اعتمادبهنفس کمک کند.
هنگامی که بدن دورههای مکرر استرس یا اضطراب را تجربه میکند، برخی واکنشهای فیزیکی میتوانند بر روان بودن و وضوح گفتار تأثیر بگذارند.
بهطور معمول، زمانی که استرس داریم، فک و دندانها را به هم فشار میدهیم. هنگامی که این رفتار با سایر علائم استرس مانند خشکی دهان، ذهن آشفته یا تجربه حمله پانیک ترکیب میشود، گفتار پیچیدهتر و وضوح آن کمتر میشود.
استرس و اضطراب میتوانند کل بدن را تحت تأثیر قرار دهند و اگرچه ممکن است همیشه علت مستقیم اختلالات گفتاری نباشند، میتوانند مشکلات گفتاری موجود را آشکار کنند.
علائم اضطراب گفتاری چیست؟
بسیاری از افراد هنگام صحبت در جمع، محل کار، موقعیتی اجتماعی یا کلاس درس، دچار اضطراب گفتاری میشوند. سخنرانی در جمع یکی از رایجترین ترسها در بین کودکان و بزرگسالان است. علائم اضطراب گفتاری میتوانند از استرس ضعیف تا تجربه سطحی از ترس که تقریباً ناتوانکننده است، متغیر باشند. برخی از رایجترین علائم اضطراب گفتاری عبارتاند از:
- لرزش دستها
- عرق کردن
- احساس دلشوره
- تپش قلب یا ضربان قلب سریع
- خشکی دهان
- صدای جیغ مانند، لرزان یا شکسته هنگام صحبت کردن
چگونه اضطراب و استرس بر الگوهای صدا و گفتار تأثیر میگذارند؟
تجربه استرس یا اضطراب شدید میتواند فوقالعاده طاقتفرسا باشد؛ بنابراین جای تعجب نیست که بر توانایی ما در برقراری ارتباط تأثیر بگذارد.
استرس میتواند به روشهای زیر بر گفتار تأثیرگذار باشد:
- افزایش تنش عضلانی: افزایش تنش عضلانی ناشی از استرس و اضطراب میتواند بر روان بودن و وضوح گفتار تأثیر بگذارد.
- افکار آشفته: اضطراب باعث آشفتگی افکار میشود و صحبت کردن واضح و بیان مؤثر افکار و ایدهها را دشوار میکند.
- اضطراب اجتماعی: اضطراب اجتماعی میتواند صحبت کردن در مقابل دیگران را بسیار دشوار کند. فرد مبتلا به اضطراب اجتماعی ممکن است در برقراری ارتباط در موقعیتهای خاص دچار مشکل شود. درنتیجه اضطراب اجتماعی تأثیرات قابل توجهی بر توانایی فرد در موفقیت در موقعیتهای اجتماعی، حرفهای و تحصیلی میگذارد.
- حملات پانیک: حملات پانیک میتوانند بسیار ناگهانی رخ دهند و برقراری ارتباط را برای فرد بسیار دشوار یا غیرممکن کنند. حملات پانیک اغلب باعث تنگی نفس، فشار در قفسه سینه و مشکل در تفکر واضح میشوند، که همگی میتوانند تأثیرات قابل توجهی بر گفتار داشته باشند.
- خشکی دهان: استرس و اضطراب میتوانند باعث شوند فرد دورههای مکرر خشکی دهان را تجربه کند. خشکی دهان میتواند صحبت کردن بهطور روان و پیوسته را دشوار کند.
- صدای لرزان: گاهیاوقات اضطراب و استرس میتوانند باعث لرزش صدا شوند.
- مشکل در تمرکز: استرس و اضطراب میتوانند تمرکز را دشوار کنند. فرد مضطرب معمولاً بر احساسات ناشی از استرس تمرکز میکند. بنابراین انجام فعالیتهای دیگر مانند صحبت کردن برای او دشوار و چالشبرانگیز میشود.
- گفتار بریده بریده: گفتار بریده بریده (دیسآرتری) یکی از علائم رایج اضطراب است که میتواند در هنگام وقوع بسیار ترسناک باشد.
- لکنت زبان: احساس استرس و اضطراب میتواند جریان گفتار را مختل کند و باعث لکنت زبان شود. درحالیکه لکنت زبان خود اختلالی متفاوت است، میتواند تحت تأثیر اضطراب بدتر شده یا در افرادی که معمولاً لکنت زبان ندارند، ظاهر شود. اضطراب همچنین میتواند باعث تمایل به تفکر بیشازحد درمورد انتخاب کلمات و جملات شود که بهنوبه خود باعث میشود روی کلمات گیر کنیم یا تا حد زیادی لکنت زبان داشته باشیم.
این موارد تنها تعدادی از چالشهایی هستند که اضطراب میتواند در گفتار و صدا ایجاد کند. هر کسی اضطراب را بهشکلی متفاوت تجربه میکند و علائم آن به روشهای مختلفی ظاهر میشوند. اگر استرس و اضطراب باعث ناتوانی شما در برقراری ارتباط میشوند، بهتر است به گفتاردرمانگر مراجعه کنید.
چگونه میتوان مشکلات گفتاری ناشی از اضطراب را کاهش داد؟
روشهای زیر به کاهش مشکلات گفتاری مرتبط با استرس و اضطراب کمک میکنند:
- آمادگی: اگر قرار است با رویداد یا مکالمهای مهم روبرو شوید، زمانی را صرف تجسم موفقیت خود در آن موقعیت کنید. نکات گفتاری خود را از قبل آماده کنید تا استرس بیشتری به شما وارد نشود.
- سرعت: روی صحبت کردن آهسته و بادقت کار کنید و توجه ویژهای به بیان کلمات داشته باشید. وقتی احساس عجله میکنید یا بهصورت عجولانه حرف میزنید، گفتار شما بریده بریده میشود. بنابراین به مغز و عضلات مورد نیاز، زمان کافی برای تولید کارآمد گفتار بدهید.
- تنفس عمیق: اضطراب و نگرانی گاهیاوقات باعث میشوند نفس خود را حبس کنید. بنابراین قبل از مواجهه با موقعیتی استرسزا، تمرین تنفس عمیق انجام دهید.
بریده بریده شدن گفتار مرتبط با اضطراب معمولاً وضعیتی موقتی است و میتواند تا چند ساعت طول بکشد. اضطراب بر گفتار در هر فرد بهشکلی متفاوت تأثیر میگذارد. در برخی موارد، بریده بریده شدن گفتار ممکن است طولانیتر شود و میتواند نشاندهنده مشکل سلامتی زمینهای باشد که باید به آن رسیدگی شود.
آیا استرس میتواند باعث شود کلمات اشتباهی بگویید؟
اضطراب و استرس میتوانند بر توانایی ما در فکر کردن و تبدیل افکار و احساسات به کلمات مناسب تأثیر بگذارند. افراد مضطرب معمولاً کلماتی خاص را فراموش کرده، کلمات نادرست را بهجای کلمات صحیح به کار میگیرند یا رشته افکار خود را گم میکنند.
گفتاردرمانی چگونه میتواند به اختلال تکلم ناشی از استرس کمک کند؟
اگر فکر میکنید مشکل سلامت روان دارید، بهتر است هر چه سریعتر به پزشک مراجعه کرده و مشکل خود را درمان کنید. درواقع ممکن است گفتاردرمانی بهتنهایی قادر به درمان مشکل شما نباشد و پزشک درمانهای دیگری را برای رفع مشکل شما پیشنهاد دهد.
آسیبشناسان گفتار و زبان باتجربه میتوانند به بهبود وضوح گفتار کمک کرده و بر روی شناخت و اعتمادبهنفس شما کار کنند. درحالیکه مراقبت از سلامت روان شما مهمترین چیز است، بهبود مهارتهای گفتار و زبان میتواند به شما نیروی لازم برای موفقیت حرفهای و اجتماعی در سالهای آینده را بدهد.
منبع: https://rahekamal.com/blog/speech-therapy-children
